27 grudnia. Hołd lenny Siemowita III Starszego

27 grudnia. Hołd lenny Siemowita III Starszego

Cofamy się dzisiaj w ramach naszego cyklu aż do średniowiecza do 27 grudnia 1355 r. Tego dnia w Kaliszu hołd lenny królowi Kazimierzowi III Wielkiemu złożył książę mazowiecki Siemowit III Starszy.

Należy pamiętać, że w XIV w. Mazowsze, wraz ze świeżo lokowaną Warszawą, wchodziło cały czas rozbite pomiędzy na drobne księstwa rządzone przez lokalnych Piastów. Wraz z jednoczeniem ziem polskich przez Władysława I Łokietka oraz jego syna Kazimierza III Wielkiego sytuacja książąt mazowieckich stawała się coraz trudniejsza. Jako ciekawostkę należy podać, że większość z nich w początku XIV w. złożyła hołd lenny królom czeskim. Jak przypuszcza część historyków, również Siemowit III w 1346 r. złożył wraz z braćmi hołd lenny królowi czeskiemu Karolowi IV Luksemburczykowi. Chociaż posunięcie to miało zabezpieczyć interesy Piastów mazowieckich przeciwko zakusom ich dalekiego kuzyna Kazimierza III, to jednak już w latach 50. XIV w. można zauważyć zmianę orientacji.

Piastowie mazowieccy starają się współpracować z Kazimierzem III. W roku 1351 po śmieci bezdzietnego ks. Bolesława III jego księstwo zostaje podzielone pomiędzy książąt Siemowita III oraz jego brata Kazimierza I (otrzymują ziemie sochaczewską i gostynińską) oraz króla polskiego (do Korony zostają inkorporowana ziemia płocka i wiska). Pod koniec listopada 1355 r. umiera książę Kazimierz I. Chcąc zapobiec włączeniu jego dziedzictwa tj. ziemi rawskiej, warszawskiej i czerskiej do Korony jego brat Siemowit III udał się na spotkanie z królem Kazimierzem III do Kalisza. Po złożeniu hołdu Siemowit III nie tylko zatrzymał dotychczasowe ziemie brata, ale otrzymał również od króla Zapilicze (ziemię położoną pomiędzy Pilicą, a Radomką), które wchodziło wcześniej w skład ziemi sandomierskiej. W zamian Siemowit III zobowiązał się nie zawierać układów z wrogami Królestwa Polskiego, umorzyć długi oraz warunkowo zwrócić ziemię płocką. Układ z 1355 r. potwierdzany i modyfikowany kolejnymi układami miał charakter osobisty, gdyż po śmierci Kazimierza Wielkiego w 1370 r. Siemowit III stał się ponownie całkowicie samodzielnym władcą.

Ponieważ do czasów współczesnych nie zachowała się żadna wiarygodna podobizna Siemowita III za ilustrację dzisiejszego wydarzenia służy zdjęcie pieczęci Siemowita III z mazowieckim orłem (źródło: Wikipedia).